Gallery

Η καταστροφή του Παρθενώνα εικονογραφημένη, 1707 μ.Χ.

Τη νύχτα της 26ης προς 27ης Σεπτεμβρίου 1687, οι όλμοι του βενετικού πυροβολικού έριξαν τις μοιραίες βόμβες που κατέστρεψαν τον Παρθενώνα. Ο ναός που είχε αψηφήσει σεισμούς και επιδρομές τόσων αιώνων, καταστράφηκε σαν σήμερα, πριν 328 χρόνια.

Ευτυχώς, κάποιοι ευρωπαίοι περιηγητές που είχαν επισκεφθεί την Αθήνα, πρόλαβαν να αφήσουν απεικονίσεις του ναού πριν την καταστροφή του. Ορισμένες, όπως των Σπον και Καρύ, αποτελούν τεκμήρια για τους αρχαιολόγους.

Η καταστροφή του Παρθενώνα έκανε ιδιαίτερη εντύπωση στην εποχή της και συμπεριλαμβάνεται σε πολλές περιγραφές της Αθήνας και των μνημείων της, όπως π.χ. το βιβλίο του Francesco Fanelli[1]. Μολονότι ο ίδιος δεν είχε επισκεφθεί ποτέ την Αθήνα, χρησιμοποίησε αυθεντικές μαρτυρίες και σχέδια των μηχανικών του Ενετικού στρατού, με αποτέλεσμα μια ακριβή και εμπεριστατωμένη περιγραφή των γεγονότων, η οποία συνοδεύεται από πίνακες στους οποίους σημειώνονται με λεπτομέρειες, όχι μόνο τα μνημεία της Αθήνας, αλλά και οι θέσεις των αντιμαχόμενων πλευρών.

Fanelli, Atene Descritta (1)

Το σημαντικότερο και πιο αξιοπρόσεκτο στοιχείο της εικονογράφησης, είναι οι θέσεις των όλμων που έβαλλαν ενάντια της Ακρόπολης καθώς και οι τροχιές των βλημάτων που τελικά κατέστρεψαν τον Παρθενώνα.

Fanelli Atene Descritta (4)

Fanelli Atene Descritta (6)

Fanelli Atene Descritta (5)

Μέχρι πρότινος, είχα γνώση αυτής της πηγής μόνο από δεύτερο χέρι, μέσω άλλων εκδόσεων. Η έκθεση του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου, με τίτλο «Ένα όνειρο ανάμεσα σε υπέροχα ερείπια» η οποία έχει θέμα το πώς προσέλαβαν οι ευρωπαίοι περιηγητές την Αθήνα από τον 17ο ως τον 19ο αιώνα, μου έδωσε την ευκαιρία να δω το βιβλίο αυτό και τις εικόνες της καταστροφής του Παρθενώνα με τα ίδια μου τα μάτια. Το πολύτιμο αυτό βιβλίο εκτίθεται μαζί με άλλα, που αναφέρονται στην Αθήνα, καθώς επίσης σχέδια, χαρακτικά και αρχαία γλυπτά, ως τεκμήρια της εικόνας της πόλης από τον 17ο ως τον 19ο αιώνα.

Fanelli, Atene Descritta (2)

Σημείωση: Για την καταστροφή του Παρθενώνα έχω αναφερθεί και στο παρελθόν. Εδώ θα περιοριστώ ν’ αναφέρω ότι, μολονότι, τόσο στα σχέδια του Fanelli, όσο και στην υδατογραφία του G. M. Verneda, αξιωματικού του Βενετικού πυροβολικού, φαίνεται ξεκάθαρα ότι οι μοιραίες βολές ρίχτηκαν από την περιοχή της Πλάκας ή τον Άρειο Πάγο, συνεχίζει ως σήμερα να επικρατεί η άποψη ότι οι βολές ρίχτηκαν από κανόνια στο Λόφο του Φιλοπάππου, παρά το γεγονός ότι σε κανένα από αυτά τα σχέδια δε σημειώνεται η ύπαρξη πυροβόλων σ’ αυτόν. Δυστυχώς, μέχρι σήμερα δεν έχω καταφέρει να εντοπίσω την πρωταρχική πηγή αυτού του τόσο διαδεδομένου αστικού μύθου.

——————————————–

[1] Fanelli, Francesco, Atene Attica Descritta da suoi Principii sino all’acquisto fatto dall’Armi Venete nel 1687, Venice, Antonio Bortoli, 1707.

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s